Γιώργος Στασινός «Η χώρα χρειάζεται ένα αναπτυξιακό σοκ, καθώς και αλλαγές στις διαδικασίες έργων και μελετών»

Ο πρόεδρος του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας (ΤΕΕ) κ. Γιώργος Στασινός θεωρεί ότι πρέπει να υπάρξει ένα «αναπτυξιακό σοκ» με άμεση κινητοποίηση και αξιοποίηση δημόσιων και ιδιωτικών πόρων, να αναθερμανθεί η οικοδομική δραστηριότητα και ο κλάδος και να δημιουργηθούν νέες θέσεις εργασίας για τον τεχνικό κόσμο. Στο πλαίσιο της επαναδραστηριοποίησης στον κλάδο των υποδομών, ο πρόεδρος εξηγεί ότι χρειάζονται ρεαλιστικές και μελετημένες κινήσεις, με έμφαση στα ψηφιακά εργαλεία όπως είναι ο Ενιαίος Ψηφιακός Χάρτης και το Εθνικό Μητρώο Υποδομών. Αναφερόμενος στον ψηφιακό μετασχηματισμό και στην εξοικονόμηση ενέργειας, τόνισε ότι αποτελούν απαραίτητες προϋποθέσεις για να συμβαδίσει η χώρα μας με την υπόλοιπη Ευρώπη.

-Δεδομένης της γενικότερης ανησυχίας στην παγκόσμια οικονομία για τις ήδη υφιστάμενες υφεσιακές τάσεις, τις χρηματοπιστωτικές ανισορροπίες και τη στασιμότητα λόγω της πανδημίας του κορονοϊού, θα χρειαστούν τα επόμενα χρόνια γενναίες αποφάσεις για την ανάκαμψη του οικονομικού συστήματος. Ποια είναι τα μέτρα που θα μπορούσαν να επαναδραστηριοποιήσουν τον κλάδο των υποδομών και να επιφέρουν άμεσα οικονομικά αποτελέσματα, και πόσο ενεργά μπορεί να βοηθήσει σ’ αυτή την κατεύθυνση το ΤΕΕ;

– Η ανησυχία όλων μας για την πανδημία είναι αυταπόδεικτη. Και προσπαθούμε όλοι να κάνουμε όσο καλύτερα μπορούμε τη δουλειά μας μέσα σε δύσκολες συνθήκες. Αυτό, ξέρετε, ισχύει πολύ περισσότερο στα γραφεία των μηχανικών και των υπηρεσιών, αλλά και στα εργοτάξια. Όσον αφορά τις οικονομικές επιπτώσεις της πανδημίας, τα άμεσα αποτελέσματα τα βλέπουμε ήδη, και είναι η μείωση της απασχόλησης και του κύκλου εργασιών σε ένα μεγάλο τμήμα της οικονομίας. Τις μακροπρόθεσμες επιπτώσεις, που σίγουρα θα υπάρξουν, δεν τις γνωρίζουμε σε όλο το εύρος τους· όλοι οι ειδικοί τις ερευνούν ακόμη. Εμείς, όμως, οι άνθρωποι της πράξης, είμαστε σίγουροι ότι θα υπάρξουν, και θα είναι μεγάλες. Είναι εμφανές όμως ότι υπάρχει ένα consensus (σ.σ. ομοφωνία) σε ευρωπαϊκό τουλάχιστον επίπεδο για την ανάγκη δημοσίων και ιδιωτικών επενδύσεων, για να προλάβουμε τα χειρότερα. Στη χώρα μας, πλέον, είναι εμφανές ότι δεν έχουμε πρόβλημα χρηματοδότησης, αν συνυπολογίσουμε τους πόρους του τρέχοντος ΕΣΠΑ και των εθνικών πόρων (ΠΔΕ, Πράσινο Ταμείο κλπ.), μαζί με τους προγραμματιζόμενους από το επόμενο ΕΣΠΑ και το Ταμείο Ανάκαμψης. Θα υπάρχουν – για πρώτη φορά μετά από χρόνια και σε μοναδικό ύψος– διαθέσιμοι πόροι για δημόσιες και ιδιωτικές επενδύσεις. Αυτό που πραγματικά με προβληματίζει –και το αποδέχονται και όλοι οι φορείς– είναι ότι οι διαδικασίες που ακολουθούνται δεν θα μπορέσουν να υπηρετήσουν την ανάγκη ενός αναπτυξιακού σοκ που απαιτείται. Ούτε οι ανθρώπινοι πόροι που υπάρχουν στις δημόσιες υπηρεσίες. Είναι επιτακτική ανάγκη να επιταχύνουμε την ωρίμαση έργων και μελετών, καθώς και τις διαδικασίες ανάθεσης. Το ΤΕΕ έχει κάνει συγκεκριμένες προτάσεις τα τελευταία χρόνια, τις οποίες επικαιροποιήσαμε με τα δεδομένα της κρίσης της πανδημίας, και τα έχει η κυβέρνηση στα χέρια της. Ευελπιστώ ότι θα προχωρήσουμε γρήγορα σε αυτή την κατεύθυνση. Και για να γίνουν όλα αυτά διοργανώνουμε στα μέσα του Δεκέμβρη συνέδριο, διαδικτυακά λόγω της συγκυρίας, ειδικά για τις πράσινες και ψηφιακές επενδύσεις της ανάκαμψης. Πρέπει να γίνει ο απαραίτητος διάλογος για να επιταχυνθούν τα έργα, με τη συμβολή όσων πραγματικά έχουν ρόλο και λόγο στις διαδικασίες.

-Σε τι βαθμό πιστεύετε ότι έχουν επηρεαστεί τα χρονοδιαγράμματα των μεγάλων έργων και των αναπτυξιακών μελετών από τις επιπτώσεις της πανδημίας;

– Θέλω να δώσω ένα θετικό μήνυμα: Το κράτος κατάλαβε νωρίς ότι η πανδημία θα έχει σοβαρές επιπτώσεις, αν δεν αλλάξει το ίδιο, και κάπως άλλαξε. Όχι με τον καλύτερο τρόπο, όχι τέλεια, αλλά προχώρησαν πολλά πράγματα, έστω και με έκτακτες διαδικασίες. Η ψηφιακή και εξ αποστάσεως λειτουργία της διοίκησης, όπου έγινε και πέτυχε, μας δίνει χρήσιμα παραδείγματα για το πώς μπορούμε να κινηθούμε και τι να κάνουμε για την επιτάχυνση των διαδικασιών. Και νομίζω ότι αποτελεί case study (σ.σ. μελέτη περίπτωσης) σε ευρωπαϊκό επίπεδο ο ψηφιακός μετασχηματισμός του Δημοσίου τόσο γρήγορα μέσα στην πανδημία. Να αναγνωρίζουμε τα θετικά. Άλλωστε ως ΤΕΕ προτείναμε πολλά για να περάσουμε σε μια νέα εποχή με ηλεκτρονικές διαδικασίες, τα οποία τώρα υλοποιούνται. Έχει όμως τεράστια σημασία να τελειώνουμε νωρίς ως χώρα με τον επιτελικό σχεδιασμό –για παράδειγμα, με τα έργα του Ταμείου Ανάκαμψης ή τα επιχειρησιακά προγράμματα του νέου ΕΣΠΑ– και να προχωρήσουμε στην ουσία: Πώς θα οδηγήσουμε σε ωρίμανση και θα εκτελέσουμε γρήγορα και χωρίς γραφειοκρατία τα έργα και τις μελέτες που θα αποφασιστούν. Μόνο έτσι θα διοχετευτούν όλοι αυτοί οι πόροι στην οικονομία γρήγορα, όπως είναι η πραγματική ανάγκη που υπάρχει. Τα ψηφιακά εργαλεία που ετοιμάζουμε, όπως ο Ενιαίος Ψηφιακός Χάρτης και το Εθνικό Μητρώο Υποδομών, θα βοηθήσουν πολύ σε αυτό, και σε 2-3 χρόνια θα είναι πραγματικότητα. Αλλά πρέπει τώρα να καταλήξουμε στις αλλαγές που χρειάζονται στο σύστημα παραγωγής δημοσίων έργων, στο ν.4412 για τις δημόσιες συμβάσεις, στις διαδικασίες αδειοδότησης, στα νομικά βήματα. Διότι θα το πω απλά: Το Ταμείο Ανάκαμψης πρέπει να συμβασιοποιηθεί ολόκληρο μέσα σε τρία χρόνια και να ολοκληρωθεί σε έξι. Με τους υφιστάμενους ρυθμούς και τις προβλέψεις, αυτό είναι αδύνατον. Όμως, όλοι έχουμε παραδείγματα πλέον που δείχνουν ότι τα πράγματα μπορούν να επιταχυνθούν: Οι μελέτες για το Ειδικό Χωρικό Σχέδιο στο Μάτι, καθώς και η νέα μονάδα εντατικής στο νοσοκομείο «Σωτηρία», αποδεικνύουν ότι έργα και μελέτες μπορούν να τρέξουν, αν καταφέρουμε να φτιάξουμε το πλαίσιο. Ο τεχνικός κόσμος μία ανάγκη πραγματικά έχει: να υπάρξουν δουλειές, και μάλιστα γρήγορα.

Κύριε Στασινέ, έχει προκαλέσει σφοδρές αντιδράσεις στον κλάδο των μηχανικών –αλλά και σε ευρύτερους τομείς– το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Περιβάλλοντος για τον εκσυγχρονισμό της χωροταξικής και πολεοδομικής νομοθεσίας. Ορισμένες αναφορές κάνουν λόγο για απαξίωση της ιδιωτικής ακίνητης περιουσίας, καθώς και για το ότι η Πολιτεία δεν έχει εκπληρώσει ακόμα βασικές προϋποθέσεις της οργάνωσης του εξωαστικού χώρου. Ποια είναι η δική σας θέση για το νομοσχέδιο;

– Η χωροταξική και πολεοδομική νομοθεσία μπορεί να είναι ένα πραγματικά πολύ τεχνικό ζήτημα, αλλά στην πραγματικότητα επηρεάζει κάθε πολίτη, άμεσα ή έμμεσα, και την οικονομία συνολικά. Για αυτό, τόσο προσωπικά όσο και το ΤΕΕ συνολικά, αντιδράσαμε έντονα σε διατάξεις του νομοσχεδίου, ιδίως σε αυτές που αφορούν την εκτός σχεδίου δόμηση. Αντιδράσαμε όμως κάνοντας προτάσεις με κύριο γνώμονα την επιτάχυνση των διαδικασιών, την αποτελεσματική προστασία του περιβάλλοντος και τη δυνατότητα να αξιοποιηθεί η περιουσία των πολιτών –όπως και του Δημοσίου. Ευελπιστώ ότι έχουμε πείσει την Πολιτεία πως οι αλλαγές στο συγκεκριμένο ζήτημα πρέπει να είναι ρεαλιστικές και μελετημένες, χωρίς να δημιουργούν σοβαρά οικονομικά και κοινωνικά προβλήματα. Και βεβαίως οι αλλαγές πρέπει να στοχεύουν κυρίως στο να ολοκληρωθεί επιτέλους, μετά από 45 χρόνια, ο χωροταξικός και πολεοδομικός σχεδιασμός, όπως ορίζει το Σύνταγμα και η κοινή λογική. Για να ξέρει ο καθένας τους όρους και τις προϋποθέσεις που μπορεί να χτίσει οπουδήποτε, και να μην είναι έρμαιο υπηρεσιών και ερμηνειών. Αν το τελικό σχέδιο νόμου που θα καταθέσει η κυβέρνηση κινείται σε αυτή την κατεύθυνση, μετά και τις προτάσεις του ΤΕΕ, θα είμαστε σε καλό δρόμο. Το πιο κρίσιμο βήμα όμως θα είναι η υλοποίηση των προβλέψεων, όχι η νομοθέτηση· και εκεί πάσχουμε πολύ. Το ΤΕΕ και σε αυτό το θέμα έχει καταθέσει προτάσεις, και είναι διαθέσιμο να συμβάλει ουσιαστικά στη γρήγορη υλοποίηση ενός εκτεταμένου και συνολικού προγράμματος πολεοδομικού σχεδιασμού για τη χώρα. Θέλω όμως να σημειώσω ότι ταυτόχρονα με αυτά, προωθούμε και την πιο μεγάλη μεταρρύθμιση: τον ενιαίο ψηφιακό χάρτη, που μέσω αυτού όλα όσα συζητάμε θα γίνουν ορατά, προσβάσιμα και κατανοητά στον κάθε πολίτη. Σκεφτείτε ότι θα μπαίνει ο ιδιοκτήτης ή ο επιχειρηματίας στο σύστημα και θα βλέπει αν στο συγκεκριμένο οικόπεδο επιτρέπεται η συγκεκριμένη δραστηριότητα που επιθυμεί· θα βλέπει αν και πόσο μπορεί να χτίσει, με τι όρους δόμησης, με τι προϋποθέσεις, καθώς και αν υπάρχουν απαγορεύσεις. Η πληροφορία αυτή είναι διάσπαρτη σήμερα στη δημόσια διοίκηση, παρόλο που υπάρχει – αποκομμένη όμως– ακόμη και σε ψηφιακή μορφή στις περισσότερες περιπτώσεις. Αυτό θα αλλάξει! Το προτείναμε, νομοθετήθηκε, και το ΤΕΕ ήδη το υλοποιεί, προκειμένου να υπάρχουν όλα σε ένα σημείο, με ενιαίες προδιαγραφές και με αποτύπωση σε έναν χάρτη· και μάλιστα ηλεκτρονικά και με εξυπηρέτηση από απόσταση, από κάθε σημείο της χώρας.

-Ποια είναι τα οφέλη της νομοθετικής ρύθμισης για την καταγραφή ηλεκτρονικής ταυτότητας κτιρίου και ποιες οι σχετικές προοπτικές;

– Η ηλεκτρονική ταυτότητα κτιρίου είναι επίσης μια μεγάλη μεταρρύθμιση που άργησε πολύ. Το ΤΕΕ προσπαθεί για αυτό ήδη από τη δεκαετία του 1980, και κάποιοι παλαιότεροι θα θυμούνται το λεγόμενο «μαύρο κουτί της οικοδομής». Τα τελευταία χρόνια το ΤΕΕ μελέτησε και υλοποίησε ένα τέτοιο πληροφοριακό σύστημα, μελέτησε τη διασύνδεση και διαλειτουργικότητα με άλλα αντίστοιχα συστήματα και με βάσεις δεδομένων του Δημοσίου, και σύντομα γίνεται πραγματικότητα. Με την ηλεκτρονική ταυτότητα κτιρίου θα γνωρίζει κάθε ιδιοκτήτης, ο μηχανικός του, οι εξουσιοδοτημένοι χρήστες και οι αρμόδιοι υπάλληλοι της διοίκησης –με απόλυτη ασφάλεια όσον αφορά το απόρρητο και τα προσωπικά δεδομένα– κάθε τι που έχει σχέση με το δομημένο ακίνητο, καθώς και όλες τις πληροφορίες και τα σχέδια για την πραγματική του κατάσταση. Θα γνωρίζουν δηλαδή πώς είναι στην πραγματικότητα ένα ακίνητο, κι όχι με βάση κάποια σχέδια πριν από δεκαετίες. Αυτό έχει τεράστια σημασία και ωφέλεια για την ασφάλεια δικαίου στις συναλλαγές επί των ακινήτων, καθώς και για τον επιτελικό σχεδιασμό του κράτους, το οποίο θα γνωρίζει βασικά στοιχεία που σήμερα δεν έχει. Βοηθά επίσης στον αντισεισμικό σχεδιασμό και στη διαχείριση φυσικών καταστροφών και προσφέρει διαφάνεια, σιγουριά και αποτελεσματικότητα στην αγορά ακινήτων. Και βεβαίως θα διαλειτουργεί με όλες τις βάσεις δεδομένων ακίνητης περιουσίας του Δημοσίου, διευκολύνοντας όλους.

-Τι πιστεύετε ότι χρειαζόμαστε το αμέσως επόμενο διάστημα στην οικονομία της χώρας;

– Ένα αναπτυξιακό σοκ με άμεση κινητοποίηση και με αξιοποίηση πόρων σε επενδύσεις, με δημόσιο και ιδιωτικό χρήμα. Απαιτούνται παρεμβάσεις που θα έχουν προστιθέμενη αξία, όπως είναι η εξοικονόμηση ενέργειας, οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, η ηλεκτροκίνηση και οι νέες μορφές ενέργειας όπως το υδρογόνο. Απαιτείται επίσης να γίνουν υποδομές που λείπουν: στη βιώσιμη κινητικότητα με έργα και μέσα, στη διαχείριση αποβλήτων και λυμάτων, στην αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής και της διάβρωσης των ακτών, σε νέες παραγωγικές και βιομηχανικές δραστηριότητες, στον ψηφιακό μετασχηματισμό, σε νέα δίκτυα, στις έξυπνες πόλεις, σε έρευνα και καινοτομία· για να πω λίγα μόνο από όσα πρέπει να αρχίσουν να υλοποιούνται τώρα, αν θέλουμε να συμβαδίσουμε με την υπόλοιπη Ευρώπη. Πιστέψτε με, δεν είναι απλά λόγια όλα αυτά· υπάρχουν συγκεκριμένες προτάσεις και από το ΤΕΕ και από άλλους επιστημονικούς και επαγγελματικούς φορείς –όπως και από διεθνείς οργανισμούς– που τα τεκμηριώνουν.

 

Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ERGO.TEC

– Θα θέλαμε να μας πείτε λίγα λόγια για τη διεθνή έκθεση «Ergo.tec» που θα πραγματοποιηθεί από τις 8 έως τις 10 Οκτωβρίου 2021, στο εκθεσιακό κέντρο MEC στην Παιανία, παράλληλα με το «Ergo.tec Forum» που θα περιλαμβάνει ημερίδες, workshop, networking και θα αποτελέσει σημείο συνάντησης με όλους τους εμπλεκόμενους του χώρου. Ποια είναι η σημασία της διεθνούς έκθεσης για τον κλάδο και ποια η συμβολή της στην τόνωση της ελληνικής οικονομίας;

– Καταρχήν εύχομαι ειλικρινά στην αρχή του επόμενου χειμώνα να έχουμε αντιμετωπίσει ουσιαστικά και αποτελεσματικά την πανδημία. Πέρα από τις δυσκολίες, η συνεχής αβεβαιότητα και οι αλλαγές προγραμματισμού που έρχονται ως αποτέλεσμα των έκτακτων συνθηκών, μας βλάπτουν όλους. Ελπίζω λοιπόν να γίνει η έκθεση σε ένα νέο και πιο ασφαλές περιβάλλον, και εύχομαι καλή επιτυχία τόσο στην έκθεση Ergo.tec όσο και στο Forum. Η εμπειρία που έχουμε ως τεχνικός κόσμος κι ως ΤΕΕ από τις εκθέσεις της Τεχνοεκδοτικής και ειδικά από τη Verde.tec, μας κάνουν σίγουρους για το υψηλό επίπεδο που θα έχει η Ergo.tec. Όλοι μας έχουμε να κερδίσουμε από μια πετυχημένη διοργάνωση. Και όσο περισσότερη έμφαση δοθεί και στο ενημερωτικό και επιστημονικό μέρος της έκθεσης, μαζί με το εκθεσιακό, τόσο περισσότερο επιτυχημένη θα είναι. Και εύχομαι –με όσα σας ανέφερα πριν– να έχει πάρει μπροστά ο κλάδος μέχρι τότε, ώστε να είναι και πιο ενδιαφέρουσα η έκθεση και το forum.

Ελέγξτε επίσης

Κοσμάς Λεονταράκης: Αφεθήκαμε στην τύχη μας, με αποτέλεσμα επιχειρήσεις να ματώνουν και εργαζόμενοι να βγαίνουν στην ανεργία.

Ο Σύνδεσμος Εισαγωγέων Αντιπροσώπων Μηχανημάτων (ΣΕΑΜ) είναι ένας από τους παλαιότερους Συνδέσμους που υπάρχουν στην …